• Posted 28-Dec-2020

EU-UK Trade and Cooperation Agreement: protecting European interests, ensuring fair competition, and continued cooperation in areas of mutual interest

After intensive negotiations, the European Commission has reached an agreement with the United Kingdom on the terms of its future cooperation with the European Union.

Ελληνικό κείμενο

The draft Trade and Cooperation Agreement consists of three main pillars:

  • A Free Trade Agreement: a new economic and social partnership with the United Kingdom
    • The agreement covers not just trade in goods and services, but also a broad range of other areas in the EU's interest, such as investment, competition, State aid, tax transparency, air and road transport, energy and sustainability, fisheries, data protection, and social security coordination.
    • It provides for zero tariffs and zero quotas on all goods that comply with the appropriate rules of origin.
    • Both parties have committed to ensuring a robust level playing field by maintaining high levels of protection in areas such as environmental protection, the fight against climate change and carbon pricing, social and labour rights, tax transparency and State aid, with effective, domestic enforcement, a binding dispute settlement mechanism and the possibility for both parties to take remedial measures.
    • The EU and the UK agreed on a new framework for the joint management of fish stocks in EU and UK waters. The UK will be able to further develop British fishing activities, while the activities and livelihoods of European fishing communities will be safeguarded, and natural resources preserved.
    • On transport, the agreement provides for continued and sustainable air, road, rail and maritime connectivity, though market access falls below what the Single Market offers. It includes provisions to ensure that competition between EU and UK operators takes place on a level playing field, so that passenger rights, workers' rights and transport safety are not undermined.
    • On energy, the agreement provides a new model for trading and interconnectivity, with guarantees for open and fair competition, including on safety standards for offshore, and production of renewable energy.
    • On social security coordination, the agreement aims at ensuring a number of rights of EU citizens and UK nationals. This concerns EU citizens working in, travelling or moving to the UK and to UK nationals working in, travelling or moving to the EU after 1st January 2021.
    • Finally, the agreement enables the UK's continued participation in a number of flagship EU programmes for the period 2021-2027 (subject to a financial contribution by the UK to the EU budget), such as Horizon Europe.
  • A new partnership for our citizens' security
    • The Trade and Cooperation Agreement establishes a new framework for law enforcement and judicial cooperation in criminal and civil law matters. It recognises the need for strong cooperation between national police and judicial authorities, in particular for fighting and prosecuting cross-border crime and terrorism. It builds new operational capabilities, taking account of the fact that the UK, as a non-EU member outside of the Schengen area, will not have the same facilities as before. The security cooperation can be suspended in case of violations by the UK of its commitment for continued adherence to the European Convention of Human Rights and its domestic enforcement.
  • A horizontal agreement on Governance: A framework that stands the test of time
    • To give maximum legal certainty to businesses, consumers and citizens, a dedicated chapter on governance provides clarity on how the agreement will be operated and controlled. It also establishes a Joint Partnership Council, who will make sure the Agreement is properly applied and interpreted, and in which all arising issues will be discussed.
    • Binding enforcement and dispute settlement mechanisms will ensure that rights of businesses, consumers and individuals are respected. This means that businesses in the EU and the UK compete on a level playing field and will avoid either party using its regulatory autonomy to grant unfair subsidies or distort competition.
    • Both parties can engage in cross-sector retaliation in case of violations of the agreement. This cross-sector retaliation applies to all areas of the economic partnership.

Foreign policy, external security and defence cooperation is not covered by the Agreement as the UK did not want to negotiate this matter. As of 1 January 2021, there will therefore be no framework in place between the UK and the EU to develop and coordinate joint responses to foreign policy challenges, for instance the imposition of sanctions on third country nationals or economies.

The Trade and Cooperation Agreement covers a number of areas that are in the EU's interest. It goes well beyond traditional free trade agreements and provides a solid basis for preserving our longstanding friendship and cooperation. It safeguards the integrity of the Single Market and the indivisibility of the Four Freedoms (people, goods, services and capital). It reflects the fact that the UK is leaving the EU's ecosystem of common rules, supervision and enforcement mechanisms, and can therefore no longer enjoy the benefits of EU membership or the Single Market.  Nevertheless, the Agreement will by no means match the significant advantages that the UK enjoyed as a Member State of the EU.

Big changes coming: getting ready 1 January 2021

Even with the new EU-UK Trade and Cooperation Agreement in place, there will be big changes on 1 January 2021.

On that date, the UK will leave the EU Single Market and Customs Union, as well as all EU policies and international agreements. The free movement of persons, goods, services and capital between the UK and the EU will end.

The EU and the UK will form two separate markets; two distinct regulatory and legal spaces. This will create barriers to trade in goods and services and to cross-border mobility and exchanges that do not exist today – in both directions.

The Withdrawal Agreement

The Withdrawal Agreement remains in place, protecting amongst other things the rights of EU citizens and UK nationals, the EU's financial interests, and crucially, peace and stability on the island of Ireland. The full and timely implementation of this agreement has been a key priority for the European Union.

Thanks to intensive discussions between the EU and the UK in the Joint Committee and the various Specialised Committees, the Withdrawal Agreement – and the Protocol on Ireland and Northern Ireland, in particular – will be implemented on 1 January.

On 17 December, the EU-UK Joint Committee met to endorse all formal decisions and other practical solutions related to the implementation of the Withdrawal Agreement. As part of these mutually agreed solutions, the UK has agreed to withdraw the contentious clauses of the UK Internal Market Bill, and will not introduce any similar provisions in the Taxation Bill.  

Next steps

The entry into application of the Trade and Cooperation Agreement is a matter of special urgency.

  • The United Kingdom, as a former Member State, has extensive links with the Union in a wide range of economic and other areas. If there is no applicable framework regulating the relations between the Union and the United Kingdom after 31 December 2020, those relations will be significantly disrupted, to the detriment of individuals, businesses and other stakeholders.
  • The negotiations could only be finalised at a very late stage before the expiry of the transition period. Such late timing should not jeopardise the European Parliament's right of democratic scrutiny, in accordance with the Treaties.
  • In light of these exceptional circumstances, the Commission proposes to apply the Agreement on a provisional basis, for a limited period of time until 28 February 2021.

The Commission will swiftly propose Council decisions on the signature and provisional application, and on the conclusion of the Agreement.

The Council, acting by the unanimity of all 27 Member States, will then need to adopt a decision authorising the signature of the Agreement and its provisional application as of 1 January 2021. Once this process is concluded, the Trade and Cooperation Agreement between the EU and the UK can be formally signed.

The European Parliament will then be asked to give its consent to the Agreement.

As a last step on the EU side, the Council must adopt the decision on the conclusion of the Agreement.

Source: European Commission Press Corner (https://bit.ly/3rxwO5q)


Συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας ΕΕ-Ηνωμένου Βασιλείου: προστασία των ευρωπαϊκών συμφερόντων, διασφάλιση θεμιτού ανταγωνισμού και συνέχιση της συνεργασίας σε τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος

Μετά από εντατικές διαπραγματεύσεις, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέληξε σε συμφωνία με το Ηνωμένο Βασίλειο σχετικά με τους όρους της μελλοντικής συνεργασίας του με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Το σχέδιο συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας αποτελείται από τρεις βασικούς πυλώνες:

  • Μια συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών: νέα οικονομική και κοινωνική εταιρική σχέση με το Ηνωμένο Βασίλειο
    • Η συμφωνία καλύπτει όχι μόνο το εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών, αλλά και ευρύ φάσμα άλλων τομέων που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για την ΕΕ, όπως οι επενδύσεις, ο ανταγωνισμός, οι κρατικές ενισχύσεις, η φορολογική διαφάνεια, οι αεροπορικές και οδικές μεταφορές, η ενέργεια και η βιωσιμότητα, η αλιεία, η προστασία των δεδομένων και ο συντονισμός των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης.
    • Προβλέπει μηδενικούς δασμούς και μηδενικές ποσοστώσεις για όλα τα εμπορεύματα που πληρούν τους κατάλληλους κανόνες καταγωγής.
    • Αμφότερα τα Μέρη έχουν δεσμευτεί να διασφαλίσουν στιβαρούς ισότιμους όρους ανταγωνισμού, διατηρώντας υψηλά επίπεδα προστασίας σε τομείς όπως η προστασία του περιβάλλοντος, η καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής και η τιμολόγηση των ανθρακούχων εκπομπών, τα κοινωνικά και εργασιακά δικαιώματα, η φορολογική διαφάνεια και οι κρατικές ενισχύσεις, με αποτελεσματική επιβολή, σε εγχώριο επίπεδο, έναν δεσμευτικό μηχανισμό επίλυσης διαφορών και τη δυνατότητα και των δύο Μερών να λάβουν διορθωτικά μέτρα.
    • Η ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο συμφώνησαν σχετικά με νέο πλαίσιο για την κοινή διαχείριση των αποθεμάτων αλιευμάτων στα ύδατα της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου. Το Ηνωμένο Βασίλειο θα μπορεί να αναπτύξει περαιτέρω τις βρετανικές αλιευτικές δραστηριότητες, ενώ θα διαφυλαχθούν οι δραστηριότητες και τα μέσα βιοπορισμού των ευρωπαϊκών αλιευτικών κοινοτήτων και θα διατηρηθούν οι φυσικοί πόροι.
    • Όσον αφορά τις μεταφορές, η συμφωνία προβλέπει συνεχή και βιώσιμη αεροπορική, οδική, σιδηροδρομική και θαλάσσια συνδεσιμότητα, αν και η πρόσβαση στις αγορές υπολείπεται αυτής που προσφέρει η ενιαία αγορά. Η συμφωνία περιλαμβάνει διατάξεις που διασφαλίζουν τον επί ίσοις όροις ανταγωνισμό μεταξύ των φορέων εκμετάλλευσης της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου, έτσι ώστε να μην υπονομεύονται τα δικαιώματα των επιβατών, τα δικαιώματα των εργαζομένων και η ασφάλεια των μεταφορών.
    • Όσον αφορά την ενέργεια, η συμφωνία προβλέπει νέο μοντέλο συναλλαγών και διασυνδεσιμότητας, με εγγυήσεις για ανοικτό και θεμιτό ανταγωνισμό, μεταξύ άλλων όσον αφορά τα πρότυπα ασφάλειας για τις υπεράκτιες εγκαταστάσεις, και την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.
    • Όσον αφορά τον συντονισμό της κοινωνικής ασφάλισης, η συμφωνία αποσκοπεί στη διασφάλιση ορισμένων δικαιωμάτων των πολιτών της ΕΕ και των υπηκόων του Ηνωμένου Βασιλείου. Ο τομέας αυτός αφορά πολίτες της ΕΕ που εργάζονται, ταξιδεύουν ή μετακομίζουν στο Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς και υπηκόους του Ηνωμένου Βασιλείου που εργάζονται, ταξιδεύουν ή μετακομίζουν στην ΕΕ μετά την 1η Ιανουαρίου 2021.
    • Τέλος, η συμφωνία παρέχει στο Ηνωμένο Βασίλειο τη δυνατότητα να συνεχίσει να συμμετέχει σε ορισμένα εμβληματικά προγράμματα της ΕΕ για την περίοδο 2021-2027 (εφόσον το Ηνωμένο Βασίλειο καταβάλει χρηματοδοτική συνεισφορά στον προϋπολογισμό της ΕΕ), όπως το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη».
  • Μια νέα εταιρική σχέση για την ασφάλεια των πολιτών μας
    • Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας θεσπίζει νέο πλαίσιο για τη συνεργασία στον τομέα της επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία σε ποινικές και αστικές υποθέσεις. Αναγνωρίζει την ανάγκη για στενή συνεργασία μεταξύ των εθνικών αστυνομικών και δικαστικών αρχών, ιδίως για την καταπολέμηση και τη δίωξη του διασυνοριακού εγκλήματος και της τρομοκρατίας. Με τη συμφωνία δημιουργούνται νέες επιχειρησιακές δυνατότητες, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι το Ηνωμένο Βασίλειο, ως τρίτη χώρα, εκτός του χώρου Σένγκεν, δεν θα διαθέτει τις ίδιες δομές όπως πριν. Η συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας μπορεί να ανασταλεί σε περίπτωση που το Ηνωμένο Βασίλειο παραβιάσει τη δέσμευσή του για συνεχή τήρηση της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και για την επιβολή της σε εγχώριο επίπεδο.
  • Οριζόντια συμφωνία σχετικά με τη διακυβέρνηση: Ένα πλαίσιο που αντέχει στον χρόνο
    • Για να παρέχεται η μέγιστη ασφάλεια δικαίου για τις επιχειρήσεις, τους καταναλωτές και τους πολίτες, ένα ειδικό κεφάλαιο για τη διακυβέρνηση αποσαφηνίζει τον τρόπο λειτουργίας και ελέγχου της συμφωνίας. Θεσπίζεται επίσης κοινό συμβούλιο εταιρικής σχέσης, το οποίο θα διασφαλίζει την ορθή εφαρμογή και ερμηνεία της συμφωνίας και στο οποίο θα συζητούνται όλα τα ζητήματα που ανακύπτουν.
    • Δεσμευτικοί μηχανισμοί επιβολής και επίλυσης διαφορών θα διασφαλίζουν τον σεβασμό των δικαιωμάτων των επιχειρήσεων, των καταναλωτών και των ιδιωτών. Αυτό σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις στην ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο θα ανταγωνίζονται επί ίσοις όροις, καθώς και ότι θα αποφεύγεται το ενδεχόμενο οποιοδήποτε από τα μέρη να χρησιμοποιεί την κανονιστική αυτονομία του για να χορηγεί αθέμιτες επιδοτήσεις ή να στρεβλώνει τον ανταγωνισμό.
    • Και τα δύο Μέρη μπορούν να προβαίνουν σε διατομεακά αντίμετρα σε περίπτωση παραβιάσεων της συμφωνίας. Αυτή η δυνατότητα λήψης διατομεακών αντιμέτρων ισχύει για όλους τους τομείς της οικονομικής εταιρικής σχέσης.

Η συνεργασία στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής, της εξωτερικής ασφάλειας και της άμυνας δεν καλύπτεται από τη συμφωνία, επειδή το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θέλησε να διαπραγματευθεί τα θέματα αυτά. Ως εκ τούτου, από την 1η Ιανουαρίου 2021, δεν θα υπάρχει ισχύον πλαίσιο μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της ΕΕ για την ανάπτυξη και τον συντονισμό κοινών αντιδράσεων σε προκλήσεις εξωτερικής πολιτικής, για παράδειγμα επιβολής κυρώσεων σε υπηκόους ή οικονομίες τρίτων χωρών.

Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας καλύπτει ορισμένους τομείς που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για την ΕΕ. Υπερβαίνει κατά πολύ τις παραδοσιακές συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών και παρέχει σταθερή βάση για τη διατήρηση της μακροχρόνιας φιλίας και συνεργασίας μας. Διασφαλίζει την ακεραιότητα της ενιαίας αγοράς και το αδιαίρετο των τεσσάρων ελευθεριών (πρόσωπα, αγαθά, υπηρεσίες και κεφάλαια). Αντανακλά το γεγονός ότι το Ηνωμένο Βασίλειο εγκαταλείπει το οικοσύστημα κοινών κανόνων και μηχανισμών εποπτείας και επιβολής της ΕΕ και, κατά συνέπεια, δεν μπορεί πλέον να απολαμβάνει τα οφέλη που απορρέουν από την ιδιότητα κράτους μέλους της ΕΕ ή από την ενιαία αγορά. Η συμφωνία δεν θα αναπληρώσει σε καμία περίπτωση τα σημαντικά πλεονεκτήματα που απολάμβανε το Ηνωμένο Βασίλειο ως κράτος μέλος της ΕΕ.

Επικείμενες μεγάλες αλλαγές: προετοιμασία για την 1η Ιανουαρίου 2021

Ακόμη και με την έναρξη ισχύος της νέας συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας ΕΕ-Ηνωμένου Βασιλείου, θα υπάρξουν μεγάλες αλλαγές την 1η Ιανουαρίου 2021.

Την ημερομηνία αυτή το Ηνωμένο Βασίλειο θα αποχωρήσει από την ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση της ΕΕ, καθώς και από όλες τις πολιτικές της και τις διεθνείς συμφωνίες της. Θα τερματιστεί η ελεύθερη κυκλοφορία προσώπων, αγαθών, υπηρεσιών και κεφαλαίων μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της ΕΕ.

Η ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο θα αποτελούν δύο χωριστές αγορές: δύο διακριτούς κανονιστικούς και νομικούς χώρους. Η εξέλιξη αυτή θα δημιουργήσει αμφίδρομους φραγμούς, που δεν υφίστανται σήμερα, για τις συναλλαγές στον τομέα του εμπορίου και των υπηρεσιών, καθώς και για τη διασυνοριακή κινητικότητα και τις διασυνοριακές ανταλλαγές.

Η συμφωνία αποχώρησης

Η συμφωνία αποχώρησης παραμένει σε ισχύ, προστατεύοντας, μεταξύ άλλων, τα δικαιώματα των πολιτών της ΕΕ και των υπηκόων του Ηνωμένου Βασιλείου, τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ και, κυρίως, την ειρήνη και τη σταθερότητα στη νήσο της Ιρλανδίας. Η πλήρης και έγκαιρη εφαρμογή αυτής της συμφωνίας αποτέλεσε βασική προτεραιότητα για την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Χάρη στις εντατικές συζητήσεις μεταξύ της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου στο πλαίσιο της μικτής επιτροπής και των διαφόρων ειδικών επιτροπών, η συμφωνία αποχώρησης —και ειδικότερα το πρωτόκολλο για την Ιρλανδία και τη Βόρεια Ιρλανδία— θα τεθεί σε εφαρμογή την 1η Ιανουαρίου.

Στις 17 Δεκεμβρίου συνεδρίασε η μικτή επιτροπή ΕΕ-Ηνωμένου Βασιλείου για να εγκρίνει όλες τις επίσημες αποφάσεις και άλλες πρακτικές λύσεις που σχετίζονται με την εφαρμογή της συμφωνίας αποχώρησης. Στο πλαίσιο αυτών των αμοιβαία αποδεκτών λύσεων, το Ηνωμένο Βασίλειο συμφώνησε να αποσύρει τα επίμαχα άρθρα του νομοσχεδίου του Ηνωμένου Βασιλείου για την εσωτερική αγορά (Internal Market Bill) και δεν θα εισαγάγει παρόμοιες διατάξεις στο φορολογικό νομοσχέδιο (Taxation Bill).

Επόμενα στάδια

Η έναρξη εφαρμογής της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας αποτελεί ιδιαίτερα επείγον ζήτημα.

  • Το Ηνωμένο Βασίλειο, ως πρώην κράτος μέλος, έχει εκτεταμένους δεσμούς με την Ένωση σε ευρύ φάσμα οικονομικών και άλλων τομέων. Αν δεν υπάρχει εφαρμοστέο πλαίσιο που να ρυθμίζει τις σχέσεις μεταξύ της Ένωσης και του Ηνωμένου Βασιλείου μετά τις 31 Δεκεμβρίου 2020, οι σχέσεις αυτές θα διαταραχθούν σημαντικά σε βάρος των ιδιωτών, των επιχειρήσεων και άλλων ενδιαφερόμενων μερών.
  • Οι διαπραγματεύσεις κατέστη δυνατό να ολοκληρωθούν μόνο σε πολύ καθυστερημένο στάδιο πριν από τη λήξη της μεταβατικής περιόδου. Αυτή η καθυστέρηση δεν θα πρέπει να θέσει σε κίνδυνο το δικαίωμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για δημοκρατικό έλεγχο, σύμφωνα με τις Συνθήκες.
  • Με βάση αυτές τις εξαιρετικές περιστάσεις, η Επιτροπή προτείνει την προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας για περιορισμένο χρονικό διάστημα, έως τις 28 Φεβρουαρίου 2021.

Η Επιτροπή θα υποβάλει άμεσα προτάσεις αποφάσεων του Συμβουλίου για την υπογραφή και την προσωρινή εφαρμογή, καθώς και για τη σύναψη της συμφωνίας.

Στη συνέχεια, το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ομοφωνία και των 27 κρατών μελών, θα πρέπει να εκδώσει απόφαση με την οποία θα εγκρίνει την υπογραφή της συμφωνίας και την προσωρινή εφαρμογή της από την 1η Ιανουαρίου 2021. Μόλις ολοκληρωθεί αυτή η διαδικασία, μπορεί να υπογραφεί επίσημα η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου.

Στη συνέχεια, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα κληθεί να εγκρίνει τη συμφωνία.

Ως τελευταίο στάδιο από την πλευρά της ΕΕ, το Συμβούλιο πρέπει να εκδώσει την απόφαση για τη σύναψη της συμφωνίας.

Πηγή: Γωνιά Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (https://bit.ly/2L1NyAU)